موضوع برای روز جهانی کودک

تمام مربیان هنری به نوعی درگیر موضوعات هنر برای کودکان هستند به دنبال موضوعات خاص برای مناسبات خاص و مهارت در تولید موضوع برای هنرکودکان یکی از ویژگی های خوب برای یک مربی هنری است .. آنچه یک مربی باید بداند این است که به واژه ها نباید به صورت سعی نگاه کرد باید با واژه ها را تجزیه تحلیل کرد و در دل این واژه های به ظاهر ساده میتوان دینایی از موضوع مهارت تکنیک و خلاقیت را دید

واقعاً اگر یک مربی بخواهد روز جهانی کودک را به صورت یک موضوع “سطحی” فقط با برگزاری جشن یا چند کاردستی ببیند، عملاً از قدرت واقعی این موضوع غافل شده.

بیایید مرحله به مرحله بازش کنیم تا مربی بداند از کجا باید شروع کند و چگونه می‌تواند این واژه‌ی به ظاهر ساده را به یک دنیای بزرگ هنری و آموزشی تبدیل کند:

۱. شروع از “فلسفه‌ی موضوع”

همانطور که شما میدانید واژه روز جهانی کودک فقط یک وآزه ساده نیست ، هر کلمه خودش یک جهان است:

روز: مفهوم روشنایی، امید، آغاز دوباره، زمان حال و لحظه‌ی زیستن.
جهانی: وسعت، اتحاد، فرهنگ‌های مختلف، ارتباط میان انسان‌ها و طبیعت.
کودک: سادگی، بازی، شادی، خلاقیت، آرزو، آزادی.

پس مربی باید اول خودش این سه لایه را درک کند. یعنی قبل از اینکه دنبال فعالیت عملی برود، از خودش بپرسد:

می‌خواهم از “روز” چه چیزی را به کودکان نشان بدهم؟ (مثلاً نور، رنگ، آفتاب، امید…)
“جهانی” را چطور تصویر کنم؟ (نقشه‌ی دنیا، فرهنگ‌های گوناگون، صلح…)
“کودک” را در این فضا چطور قرار بدهم؟ (شادی، بازی، آرزوها، حقوق کودک…)

بخوانید

هنر در خانه برای کودکان 5

۲. کشف موضوعات از دل کلمات

وقتی این لایه‌ها باز شد، مربی متوجه می‌شود که صدها موضوع در دل همین سه کلمه هست:

از “روز” می‌تواند موضوع نقاشی با نور و رنگ، یا نمایش سایه‌ها و روشنایی‌ها بیرون بکشد.
از “جهانی” می‌تواند کارگاه فرهنگی-هنری بگیرد: پرچم‌ها، لباس‌های بومی، موسیقی ملل.
از “کودک” می‌تواند فعالیت‌هایی مثل آرزوهای کودکان، بازی‌های بومی، یا نقاشی آزاد داشته باشد.

۳. پیوند “موضوع – تکنیک – اجرا”

اینجا همان نکته‌ی کلیدی است که من اشاره کردم: موضوع به تنهایی کافی نیست.
یک موضوع می‌تواند با ده‌ها روش اجرا شود:

نقاشی (بیان تصویری)
کاردستی(ساخت با دست)
نمایش (بازی نقش)
موسیقی (ریتم و شادی)
قصه‌گویی (گسترش تخیل)
بازی گروهی** (ارتباط و شادی)

مثلاً اگر موضوع “جهان” باشد:

می‌تواند به شکل نقاشی نقشه‌ی دنیا باشد.
می‌تواند با کاردستی کره‌ی زمین انجام شود.
می‌تواند در نمایش به صورت نقش‌آفرینی کودکانی از کشورهای مختلف اجرا شود.
می‌تواند در موسیقی، با معرفی سازهای مختلف جهان اتفاق بیفتد.

۴. طراحی رویکرد جامع

به نظر من مربی باید نگاه سیستمی و ترکیبی داشته باشد. یعنی نه فقط به “موضوع” بچسبد، نه فقط به “تکنیک”، بلکه به ترکیب این دو.
برای مثال:

موضوع “نور” → تکنیک نقاشی با رنگ‌های گرم + نمایش سایه‌ها + بازی با چراغ‌قوه.
موضوع “کودک در جهان” → نقاشی پرچم‌ها + بازی‌های گروهی از ملل مختلف + قصه‌ای از یک کودک در آفریقا یا آسیا.

۵. پیام نهایی برای مربی

باید به مربی گفته شود :

هیچ موضوعی ساده نیست.
حتی یک کلمه‌ی کوتاه مثل “روز” یا “کودک” می‌تواند مثل یک دروازه باشد که دنیایی از محتوا، معنا و روش اجرا را در خود دارد.

بخوانید

نقاشی به سبک ونگوگ 1

اگر مربی این را بفهمد، دیگر هیچ‌وقت نگران “کمبود ایده” نمی‌شود. چون می‌داند هر موضوع، مثل یک معدن پر از سنگ‌های قیمتی است که فقط باید استخراج و تبدیل شود.

نظر شخصی من درباره موضوع برای روز جهانی کودک

بهترین کار این است که مربیان ابتدا یک نقشه‌ی ذهنی (Mind Map) از واژه‌ی “روز جهانی کودک” بسازند. یعنی کلمه‌ها را وسط بنویسند و شاخه شاخه جلو بروند: از روز → نور، روشنایی، آغاز / از جهانی → فرهنگ‌ها، صلح، دوستی / از کودک → شادی، بازی، آرزو…
این کار کمک می‌کند که موضوعات ریزتر کشف شوند و بعد برای هرکدام تکنیک هنری و روش اجرا تعریف شود.

بعد از این مرحله رشته ای یا تکنیکی که میتواند مفید باشد را با توجه به سن کودک انتخاب کند اینکه ما چه موضوعی را با چه روشی در چه قالبی انجام میدهیم بسیار مهم است

موضوع +روش اجرایی + قالب یا تکنیک

و در نهایت آنچه به دست می آید میتواند بسیار زیبا تاثیرگذار و برای کودکان خوشایند باشد. من اعتقاد دارم هر روز باید برای کودکان روز جهانی کودک باشد من اعتقاد دارم دنیا از آن کودکان است دتیای بی کودک معنا ندارد و ما هر کاری میکنیم تا این دنیا مخلی برای رشد ذهنی فکری و شادی کودکان باشد.